http://www.leuvencentraal.org
Verstuur dit artikel via mail title= Verstuur dit artikel via mail

Journalist Stef Telen hekelt Leuvense kneuterigheid

Arm Vlaanderen. Arm Leuven.

dinsdag 25 november 2008

Het is definitief. Het Contiusorgel, een monumentaal instrument volgens technieken van de favoriete orgelbouwer van Bach, komt niet naar de Sint-Pieterskerk. Al meer dan drie jaar beweegt de Contius Foundation hemel en aarde om de ambitieuze plannen ingang te laten vinden in Leuven. Het stadsbestuur was al lang overtuigd, maar verschillende critici, professoren, clerici en muziekliefhebbers, zijn tot op de dag van vandaag tegen het orgel gekant geweest. Zij werden daarbij geruggesteund door de Vlaamse ambtenarij, bevoegd voor monumentenzorg, die de plannen te ingrijpend vond.

Het orgel zou, zelfs nadat de Contius Foundation een afgeslankte versie voorstelde, te groot en te gezichtsbepalend zijn voor de Sint-Pieterskerk. Een ander argument, in de Leuvense gemeenteraad opgepikt, spreekt van een onverzoenbaarheid tussen de gotiek van het godshuis en de barok van het orgel. Jammer, vooral als je weet dat er talloze voorbeelden bestaan van gotische kerken met barokke orgels.

Helemaal spijtig is dat de bevoegde instanties eigenlijk alleen maar ’ja’ hoefden te zeggen. De Countius Foundation zorgt zelf voor alle fondsen. Het stadsbestuur en de stichting hebben hard onderhandeld om liefst 1,25 miljoen euro bij de Nationale Loterij los te weken. Geld dat mogelijk naar een andere stad trekt, want de Countius Foundation is de negatieve commentaar en vooral de negatieve adviezen van de administraties meer dan beu. Dat de Sint-Michielskerk nog in aanmerking komt voor het orgel is geweldig nieuws. De critici zullen zeggen logisch nieuws, want een barok orgel past nu eenmaal in een barokke kerk. Maar het is ook een troostprijs. De Sint-Pieterskerk is het uithangbord van toeristisch Leuven en wereldberoemd. Het torentje is zelfs beschermd als Unesco-Werelderfgoed. Dat een miljoenengeschenk daar niet welkom is, is triest.

Arm Vlaanderen, in dit geval, maar ook arm Leuven. Burgemeester Louis Tobback heeft lang niet altijd gelijk, maar wel als hij stelt dat Leuven maar niet van zijn Ernest Claes-gehalte afgeraakt. Kneuterigheid viert er nog steeds hoogtij, alsof de stad alle moeite van de wereld wil doen om maar niet teveel op te vallen. Als Leuven als eerste stad in het hele Belgische land laatavondwinkelen op donderdag invoert, haken na enkele maanden de eerste deelnemers af. Geen onmiddellijk succes, dus nooit succes, klinkt het dan. Als in Leuven een opvallende kunstcampagne opduikt die de inwoners laat nadenken over de gevolgen van de hoge vlucht die de stad neemt, rijst er kritiek. Wie begrijpt zoiets en staat het stadsbestuur achter het duidelijk anti-liberale gedachtengoed van de kunstenaar? Als het Kunstencentrum Stuk subsidies krijgt voor de bij momenten indrukwekkende programmatie is de vraag of ’de Leuvenaar’ daar wel komt.

Pas op. Ik ben geen Leuvenaar. Ik ben er niet geboren en woon er nog maar net. Ik heb zelfs nooit aan de Leuvense hogescholen of universiteit gestudeerd. Ik ben een inwijkeling, zoals het gros van mijn buren, collega’s en zakelijke contacten. Of mijn mening er toe doet, houd ik in het midden. Maar dat Leuven eens stilaan wat van zijn bescheidenheid mag laten varen staat als een paal boven water. De stad moet zijn plaats als grootste stad ten oosten van Brussel, als provinciehoofdplaats en vierde stad van Vlaanderen opeisen. De Leuvense bakstenen zijn klaar voor de vlucht voorwaarts, nu nog geest van de Leuvenaars.

Dit artikel beantwoorden

6 Berichten van het forum

  • Arm Vlaanderen. Arm Leuven.

    26 november 2008 13:41
    Een heel mooi cadeau van de Contius Foundation, maar de plaatsing in de Sint-Pieterskerk zou al het zonlicht wegnemen in deze gotische kerk. Een conflict dus tussen zonlicht en barok. Misschien was een opgeknapte Sint-Jacobs kerk beter geschikt, maar dat is ook al een verhaal zonder einde. Benieuwd wat Leuven.org, de orgelvereniging van de Stad Leuven, op deze gang van zaken te zeggen heeft.

    Dit bericht beantwoorden

    • Arme Stef Telen 2 december 2008 14:38
      Waanzinnig, dit artikel. Terwijl er in Leuven overal enorme stadsvernieuwingsprojecten gepland, in uitvoering of zelfs al afgewerkt zijn, grijpt Stef Telen het verzet tegen de komst van het fameuze Contiusorgel (en inderdaad, in mijn ogen niet meer dan een prestigeproject) aan om Leuven kneuterigheid te verwijten. Ik woon ondertussen al 20 jaar in Leuven, en heb in die tijd Leuven sterk zien veranderen en vernieuwen (bijv. stationsbuurt, heraanleg binnenstad, terugdringen autoverkeer, inbreidingsprojecten, herbestemming Philipssite... ). Dat je kritiek hebt op de manier waarop Leuven dit aanpakt (PPP-formule Sportoase, overheersende architecturale stijl enz) kan ik begrijpen, maar beweren dat „de Leuvense bakstenen” een duwtje moeten krijgen voor hun „vlucht voorwaarts”, getuigt m.i. van een grote onwetendheid over wat er op de vlak in Leuven gebeurt.

      Dit bericht beantwoorden

      • Arme Stef Telen 2 december 2008 18:03

        Bedankt voor uw commentaar, maar ik vrees dat u mijn laatste zin niet helemaal goed heeft gelezen. De bakstenen zijn al klaar voor de ’grote vlucht’ voorwaarts en daarmee bedoel ik precies de grote infrastructuurprojecten zoals Kop van Kessel-Lo en Vaartkom. De mentaliteit van veel inwoners is dat nog niet.

        stef

        Dit bericht beantwoorden

        • Arme Stef Telen 3 december 2008 20:10
          Bedankt voor je antwoord. Ik had je laatste zin inderdaad anders begrepen. Klopt het dan dat je stelling is dat het stadsbestuur al 20 jaar goed bezig is met stadsvernieuwing en grote werken allerhande, maar dat de ’Ernest Claes’-bevolking steeds op de rem gaat staan? In dat geval heb je misschien een punt, maar dat is niet typisch voor Leuven, hoor. Grondige en vernieuwende ingrepen of evenementen oogsten altijd kritiek bij velen (al dan niet terecht, overigens). Maar bij geslaagde ingrepen wil achteraf niemand nog terug naar de oude situatie (bijv. het Ladeuzeplein als grote parkeerplaats, of de Grote Markt als verkeersknooppunt). Verder vind ik het wel positief dat je op Leuven Centraal artikels plaatst, hoor, dus neem de titel van mijn reactie niet te persoonlijk op :-)

          Dit bericht beantwoorden

          • Arme Stef Telen 4 december 2008 08:18, door Stef
            Geen probleem, ik kan wel tegen wat kritiek. Ik bedoel inderdaad dat de infrastructuur Leuven steeds meer het uitzicht van een moderne - middelgrote - stad geeft. Ik denk aan de Vaartkom, aan het prachtige Martelarenplein, de Kop van Kessel-Lo waar ik woon en de bij momenten ronduit indrukwekkende stadsinbreidingsgebieden. Projecten zoals het Contiusorgel, het nieuwe museum M, de cultuur met een grote C bij Stuk en het erg vernieuwende avondwinkelen geven die bakstenen bovendien nog een grootstedelijke ziel. Los van de kritiek op de grootschaligheid van de werken, denk ik dat afwachtende en soms ronduit negatieve manier waarop die projecten worden onthaald de vlucht voorwaarts remmen. Maar nogmaals, het was een opiniestuk. Het zou erg saai zijn als iedereen dezelfde mening heeft dan ik.

            Dit bericht beantwoorden

  • Arm Leuven ? Zin en onzin...

    5 december 2008 22:05, door Joris Verheyden

    Hoog tijd om hier eens de puntjes op de ‘i’ te zetten, want dit opiniestuk doet onrecht aan heel wat mensen die het met Leuven en met een nieuw orgel in de Sint-Pieterskerk goed menen.

    1. De Contius stichting heeft haar eigen ruiten ingegooid door slechte communicatie en een uitermate starre opstelling. Met lokale betrokkenen mét kennis van orgels (en die zijn er heus) werd niet gepraat. Pas na lang aandringen is daarin enige verbetering gekomen.

    2. Dat het Contius orgel waardevol is, valt nog af te wachten. Eerdere voorstellen van de stichting blijken intussen al achterhaald te zijn. Dat risico loop je als je de vlucht vooruit neemt. De schuld nadien steevast bij andere instanties leggen is een beetje flauw.

    3. Het projectvoorstel zit vol met halve waarheden. Het basisargument is dat Contius de favoriete orgelbouwer van Bach zou geweest zijn. Daar is niets van bewezen. De rest van het verhaal is misschien een logisch gevolg?

    4. Het orgel zou in beheer van de stichting blijven. Er zijn zelfs voorstellen geweest om het aan de stad Leuven te verkopen. Van ‘cadeau’ is dus absoluut geen sprake.

    5. Barokke orgels in gotische kerken zijn producten van hun tijd. Dit Contius orgel zou dat niet zijn en daarom vinden veel tegenstanders het eerlijker om een eigentijds groot orgel in de Sint-Pieterskerk te bouwen.

    6. De Contius stichting heeft nooit aangetoond wat er tot dusver met het sponsorgeld gebeurd is en hoeveel er nog van over is. Dat hoeven ze ook niet te doen. Maar het is begrijpelijk dat de sponsor niet blij zal zijn als er nooit een orgel komt.

    7. Niet het torentje maar de westbouw van de Sint-Pieterskerk (het zg. belfort) staat op de werelderfgoedlijst van Unesco.

    8. Leuven is niet kneuterig. Hoogstens niet happig op een Anton Pieck orgel in de Sint-Pieterskerk. Een alternatief eigentijds orgelvoorstel werd door een Vlaamse orgelbouwer op 3 maanden tijd uitgewerkt in samenspraak met internationale deskundigen en voorgesteld met een professioneel ogende brochure (inclusief 3D-gerenderde foto’s van het orgel in de kerk) aan alle direct betrokkenen. De Contius stichting is daar in 3 jaar tijd nog niet in geslaagd. Wie talmt er hier ook alweer?

    Dit bericht beantwoorden

Beginpagina

Creative Commons License
Op dit werk is een Creative Commons Licentie van toepassing.