Piraterij op het stort
In verre wateren wordt een Belgisch schip gekaapt en in Brussel is het alle hens aan dek. In alle berichtgeving erover krijgen we terzijde ook een idee van de drijfveren van de zogenaamde piraten. Zij klagen aan dat hun viswateren voor de Somalische kust gebruikt wordt als gifstort voor illegale Europese afvalstromen. De bron daarvan zouden Europese ziekenhuizen zijn. Het doet denken aan praktijken met ziekenhuisafval die we vroeger ook in Leuven kenden. Het Canivet stort, op de grens van Leuven en Haasrode, smeult nog altijd na.
In een verhelderende bijdrage van Johann Hari in De Morgen (Ze vertellen u leugens over de piraten, 17/04/09), lezen we over de mist die we als Westerse overlevenden over ons gespoten krijgen in verband met de Somalische piraterij. We leren ondermeer dat de daders gewezen vissers zijn, die hun bron van inkomsten zien weggekaapt door de Europese industriële visserij. De vis verdwijnt uit de zee en in de plaats wordt afval gestort. De Somalische VN-gezant Ould-Abdallah:"iemand dumpt hier radioactief afval. Er zijn ook lood en zware metalen als cadmium en kwik, noem maar op." Johann Hari: "De kustbevolking werd ziek. In het begin kregen ze een vreemde uitslag, werden ze misselijk en bevielen ze van misvormde baby"s. Daarna, na de tsunami van 2005, spoelden honderden geloosde en lekkende vaten aan op de kust. De mensen werden ziek door de straling, meer dan 300 stierven". De schuldigen worden gezocht bij de Italiaanse maffia en Europese ziekenhuizen.
De gelijkenis met het Canivet stort gaat als volgt: in de jaren "70 kreeg de firma Canivet toestemming om de door uitzaveling ontstane put naast de pas aangelegde snelweg E5 (nu E40) op te vullen. Dat moest volgens de vergunning gebeuren met grond en steenslag tot het terrein in zijn oorspronkelijke staat was hersteld. Canivet werd al snel een illegale dumpplaats waar veel zware metalen en chemische stoffen terecht kwamen. Een OVAM-dossier vermelde een overschrijding van de normen voor arseen, cadmium, kwik, zink en nikkel. In de omgeving van het stort raakten heel wat bewoners, veel jaren later, ernstig ziek. Buurtbewoonster Martine Rom: "volgens medische specialisten hadden de ziektes zeker te maken met milieufactoren" (HLN, 14/05/08). Ondermeer de Leuvense ziekenhuizen werden aangewezen als bron van het afval.
De hele kwestie geraakte nooit helemaal opgelost. De Brusselse familie Canivet verdiende veel geld en zou nu in Monaco wonen. Het gemeentebestuur van Oud-Heverlee zegt dat er geen reden tot paniek is, de Vlaamse minister voor leefmilieu Crevits, antwoorde op een parlementaire vraag dat de vervuiling niet atypisch is voor storten uit die tijd, en dat de zaak wordt opgevolgd. Zeker de vervuiling van het grondwater is geen uit te sluiten gevolg.
Zoveel jaren later zijn de praktijken van omgang met gevaarlijk afval gelukkig in de goede richting opgeschoven. Maar illegale praktijken blijven bestaan en de boze uitvoerders ervan verdienen nog altijd veel geld. Wanneer de giftige rommel niet meer in de nabije buurt kan gedumpt, wordt er uitgeweken naar oorden waar het wel nog kan: landen in armoede met weinig wetgeving op het vlak en geen controle.
De Somalische piraten en de rand van Leuven, ze hebben meer met elkaar gemeen dan we zouden denken. Een woordvoerder van de eigenaar van het gekaapte Belgische schip liet al weten verzekerd te zijn voor dergelijke gevallen. De gegijzelde bemanning loopt minder kans op een gewelddadige dood, dan de bevolking van de Somalische kusten. En aan de achterkanten van Europese ziekenhuizen worden nog altijd moderne ziektes georganiseerd, gerelateerd aan "milieufactoren".
